


هفت رنگ است بِه ز هفت اورنگ نیست بالاتر از سیاهـــــــی رنگ
رنگ ها، ستارگان و معانی رمزی و عرفانی آنها
یکی از پنج گنج حکیم نظامی گنجوی (هفت پیکر) یا هفت گنبد است که بر گرد ماجراهای بهرام گور می گردد . از آن ماجراهای شیرین یکی آن است که بهرام هفت عروس از پادشاهان هفت اقلیم به خانه می آورد و مهندسی شیده نام و خورشید رای، هفت عمارت بدیع با هفت گنبد رنگین به رنگ های سیارگان هفتگانه برای او بنا می کند و بهرام آن عروسان نوساخته را هریک به تناسب رنگ رخسار در یکی از آن هفت گنبد می نشاند و هر روز هفته را نزد پیشینیان هریک به سیاره ای تعلق دارد با یکی از آن نوعروسان به عیش و نشاط می گذراند .

روز شنبه منسوب به ستاره ی کیوان (یا زُحل) و رنگش سیاه است. روز یکشنبه از آن خورشید است و رنگ زرد و زرین دارد. دوشنبه روز ماه است که رنگ اصیلش را سبز می دانستند. سه شنبه روز بهرام یا مریخ است که جامه ی سرخ بر تن دارد. چهارشنبه روز سود و سودا و دُکان و بازار است و به عطارد (یا تیر)، که دبیر آُسمان است و رنگش فیروزه است، تعلق دارد. پنجشنبه روز سعادت و منسوب به مشتری است و رنگ آن صندل گون است و روز جمعه از آن زهره خُنیاگر است که چون الماس به رنگ سفید در آسمان می درخشد.
بدین سان این هفت گنبد از سیاه تا سفید همه رنگ ها و از کیوان تا زهره همه ی سیارگان و از شنبه تا جمعه همه زمان ها را در بر می گیرند و به زبان رمز، قصه ی آفرینش را از سیاه که رمزی از اسم باطن یا مقام ذات الهی و خلوت ابدی شاهد هستی با خویش است چنان که شیخ محمود شبستری گفت:
سیاهی گر ببینی نور ذات است به تاریکی درون آب حیات است

تا سفید که ظهور کامل همه رنگ ها و تجلی اسم ظاهر از اسمای حسنای الهی است،باز می گویند: سیاه همه رنگ ها را در خود نهفته است و هیچیک را باز نمی تابد، از این رو رمز سکوت مطلق لا اسم و لا رسم یا عَنقای مغرب (شهریار در پرده) و امثال این گونه تعبیرها است و سفید همه ی رنگ ها را باز می تابدو چون روز همه چیز را آشکار می کند و رمز جمال الهی ست که نور آسمان و زمین است و به هر طرف رو کنند چهره ی اوست.

رنگ ها و ستارگان روزهای هفته در فرهنگ غرب نیز کم و بیش با آنچه نظامی در هفت پیکر آورده هم آهنگ است. از جمله در زبان انگلیسی شنبه را Saturday گویند یعنی روز زُحل و رنگ آن به همین مناسبت سیاه است زیرا رنگ زُحل در آسمان کمی به سیاهی می زند.

در اساطیر یونان، زُحل که نامش Chronos یعنی زمان است، پدر خدایان یونانی است که فرزندانش ژوپیتر و دیگران او را از آسمان راندند و او به زمین آمد، در روم (ایتالیا) میهمان پادشاهی به نام ژانوس شد و هزار سال نزد او زیست و در این هزار سال که دوران طلایی نامیده شده است به یُمن قدوم زُحل، مرگ، بیماری و پیری و قحطی وغیره وجود نداشت و پیوسته همه چز بر وفق مراد بود و هنوز در ایتالیا سالیانه جشنی برپا می شود به نام Satunalia یعنی جشن زُحل و نام ژانویه از همان ژانوس گرفته شده است.


روز یکشنبه را Sunday می گویند یعنی روز خورشید و با آنکه اکنون تعطیل است اما در فرهنگ های انگلیسی از آن به عنوان روز اول هفته یاد می کنند، چنانچه ما نیز در زبان فارسی (یک) شنبه می گوییم، گویی شنبه شماره صفر هفته است که که هنوز آفرینش شروع نشده و با طلوع خورشید که همان تجلی نور الهی است آفرینش در روز یکشنبه آغاز شده و روز یکشنبه اولین روز آفرینش و همچنین اولین روز هفته است.

روز دوشنبه را Monday گویند که منسوب به ماه و رنگ آن سبز است زیرا در هیآت قدیم رنگ اصلی ماه را سبز می دانستند و در زبان انگلیسی نیز چنین است که رنگ ماه سبز است و گاهی از آن به حسادت یاد می کنند و رنگ غول حسادت نیز سبز است. و در زبان انگلیسی اصطلاح Green with envy به معنی سبز شده از حسادت، رایج است. این روز به زن تعلق دارد زیرا ماه زن است و ارتباط ویژه ای با زنان دارد از جمله آنکه مظهر نورالهی است و در غیبت خورشید رسالت او رساندن نور خورشید به جهان است و زن به علت بلندی مقام و اینکه نگاهش به سوی خورشید است این رسالت را می تواند انجام دهد.

روز سه شنبه را Tuesday گویند یعنی روز Tues که نام یکی از خدایان است معادل با مارس یا مریخ و رنگ آن قرمز است. این روز به مردان تعلق دارد که عاشقند و سرخ رنگ عشق است و روز قربانی و جان فشانی در راه معشوق.

چهارشنبه را Wednesday گویند یعنی روز Oden یکی دیگر از خدایان اساطیری است که آن نیز برابر با Mercury یعنی عطارد است و رنگ آن فیروزه ای است و روز تجارت و و سود و سودا است. از همین لغت کلمه Merchant به معنی بازرگان، Merchantile به معنی تجاری آمده است یعنی مربوط به مرکوری یا عطارد که دبیر فلک است و دانش دنیوی نزد اوست.

روز پنجشنبه را Thursday خوانند یعنی روز متعلق به Thor که باز از خدایان ژرمنی است و معادل با ژوپیتر یا ژنوس در فرهنگ روم و یونان و معادل مشتری یا برجیس در فرهنگ ما است و روز سعادت است.
پنجشنبه که هست روز خوب در سعادت به مشتری منسوب (هفت پیکر)

و بالاخره روز جمعه یا آدینه را Friday گویند به معنی روز آسایش و رهایی از کار و فعالیت است و بعضی گفته اند روز درخشندگی و سپیدی است و متعلق به ستاره زهره یا ونوس یا آفرودیت است که رنگش در آسمان به سپیدی می زند.
« برگرفته از سخنرانی دکتر حسین الهی قمشه ای»


اگر ما نیز هفت روز هفته را در مستی یکی از اسماء الهی سیر کنیم و قطره ای از دریای بیکران معانی واذکار آن را بنوشیم، هر روز را با جلوه ای از اسماء جلال و جمال الهی، سر کرده ایم. از زبان معصومین (ع) توصیه شده است که هفت روز هفته را اینگونه با ذات اقدس الهی مرتبط کنیم:
روز شنبه: ذکر «یارب العالمین»
روز یکشنبه: ذکر «یاذالجلال والاکرام»روز دوشنبه: ذکر «یاقاضی الحاجات»
روز سه شنبه: ذکر «یاارحم الراحمین»
روز چهارشنبه: ذکر «یاحی یاقیوم»
روز پنجشنبه: ذکر «لا اله الا الله الملک الحق المبین»
روز جمعه: ذکر «اللهم صلی علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم»
از هرکدام در هر روز 100 مرتبه
